Mimarlar İçin Şirket Kuruluşu Rehberi – 2026

Mimarlar için şirket kuruluşu, özellikle 2026 yılında artan vergi yükleri ve ofis maliyetleri nedeniyle doğru planlama gerektiren kritik bir süreçtir. Bir ofiste maaşlı çalışmak mı, yoksa kendi mimarlık ofisini kurup serbest çalışmak mı sorusu, birçok mimarın kariyerinde mutlaka karşısına çıkar.

Çoğu mimar, kariyerinin bir noktasında şu ikilemde kalır: Bir ofiste maaşlı çalışıp tasarıma mı odaklanmalıyım, yoksa kendi ofisimi kurup kendi kararlarımın patronu mu olmalıyım?

Eğer tercihiniz ikinci yoldan yanaysa, “Mimarlar şirket kurabilir mi?” sorusunun cevabı sadece “Evet” değil, yasal olarak “Kendi nam ve hesabına çalışacaksa zorunludur” şeklindedir.

Projelerinizi hayata geçirirken tasarım gücünüz kadar, ofisinizin mali yapısı da sürdürülebilirlik açısından kritiktir. Özellikle şantiye giderleri, telif hakları ve proje bazlı vergilendirme konularında Ankara muhasebe hizmetlerimizle mimarların iş yükünü hafifletiyoruz. Mimarlar şahıs şirketi mi kurmalı yoksa Limited mi? Detaylar rehberimizde

Mimarlar İçin Şirket Kuruluşu: Serbest Meslek mi, Tüzel Kişilik mi?

Mimarlık faaliyetini yürütmek için önünüzde temelde iki kapı vardır. Hangi kapıdan gireceğiniz, çalışma ölçeğinize ve hedeflerinize bağlıdır.,

Mimarlar İçin Şirket Kuruluşunda Şahıs İşletmesi

Mimarların “sanatçı” ve “teknik uzman” kimliğine en uygun klasik modeldir.

• Yasal Statü: Vergi Usul Kanunu’na göre “Serbest Meslek Erbabı” sayılırsınız.
• Belge Düzeni: Fatura değil, Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM) düzenlersiniz.
• Vergi Mantığı: Yıl sonunda kazancınıza göre %15 ile %40 arasında değişen Gelir Vergisi ödersiniz.
• Avantajı: Kurulumu ve kapanışı çok basittir. Nakit akışı yönetiminde paranız cebinizdedir.
• Dezavantajı: Büyük inşaat firmaları veya kamu ihaleleri bazen “Limited Şirket” yapısını ciddiyet göstergesi olarak talep edebilir.

Mimarlık Limited / Anonim Şirketi

Tasarımın yanı sıra uygulama, taahhüt veya inşaat malzemesi ticareti de yapacaksanız bu yapı zorunludur.

• Yasal Statü: Tacir sayılırsınız.
• Belge Düzeni: Hizmet veya satış karşılığında Fatura kesersiniz.
• Vergi Mantığı: Kârınız üzerinden sabit oranlı (%25) Kurumlar Vergisi ödersiniz.
• Avantajı: Prestij yönetimi, banka kredibilitesi ve vergi planlaması (yüksek cirolarda) açısından daha güçlüdür.

İmza Yetkisi ve Büro Tescil Belgesi Zorunluluğu

Mimarlar için şirket kurmak, sadece vergi levhası çıkarmaktan ibaret değildir. Projelerinizin belediyelerden ve ruhsat birimlerinden geçebilmesi için Mimarlar Odası ile entegre bir süreç yürütmeniz gerekir.

Vergi mükellefiyetinizi açtırdıktan sonra, Mimarlar Odası’ndan “Serbest Mimarlık Hizmetleri (SMH) Büro Tescil Belgesi” almalısınız. Bu belgeyi alabilmek için:

1. Vergi Levhası (NACE kodunda mimarlık faaliyeti yazmalıdır).
2. İmza sirküleri / beyannamesi.
3. Ofisin fiziksel varlığı veya home-ofis uygunluğu.
4. Oda aidatlarının ödenmiş olması gerekir.

İhaleler, Hakedişler ve KDV Tevkifatı Gerçeği

Mimarlık ofislerinin mali yapısını diğer sektörlerden ayıran en keskin viraj burasıdır. Özellikle kamu kurumlarına (Belediye, Bakanlıklar vb.) veya borsada işlem gören büyük inşaat firmalarına proje çizerseniz, karşınıza KDV Tevkifatı çıkar.

Bu ne demektir? Şöyle özetlersek, devlet der ki; “Mimar Bey/Hanım, düzenlediğiniz faturadaki KDV’nin tamamını size ödemeyeceğim. Bir kısmını (örneğin 9/10’unu) kesip sizin adınıza ben vergi dairesine yatıracağım.”

Bu durum ofisinizin nakit akışını etkiler. Cebinize giren nakit azalır ancak devlete olan KDV borcunuzu karşı taraf ödemiş olur. Muhasebecinizin bu süreci çok iyi yönetmesi, KDV iadesi alacaklarınızı takip etmesi gerekir. Aksi takdirde içeride paranız kalabilir.

Mimar Neleri Gider Yazabilir?

Tasarım süreci entelektüel bir sermaye gerektirse de, mimarlık ofisinin işletme maliyetleri yüksektir. Vergi yükünü hafifletmek için neleri gider yazabilirsiniz?

• Yazılım ve Lisanslar: AutoCAD, Revit, 3ds Max, Lumion, Adobe gibi programların yıllık lisans ücretleri (Dolar bazlı olduğu için ciddi bir gider kalemidir).
• Donanım Yatırımları: Yüksek işlemcili bilgisayarlar (Workstation), tabletler, plotter (büyük boy yazıcı) ve sarf malzemeleri.
• Seyahat ve Konaklama: Proje alanını (Arsa/Şantiye) görmek için yapılan şehirlerarası yolculuklar, otel konaklamaları, uçak biletleri.
• Araç Giderleri: Şantiye kontrollerine gitmek için kullandığınız aracın yakıtı, bakımı ve kiralama bedeli.
• Mesleki Sorumluluk Sigortası: Proje hatalarına karşı yapılan sigorta poliçeleri.
• Ofis Giderleri: Kira, stopaj, elektrik, ısıtma ve temsil-ağırlama (müşteri yemekleri).

Neleri gider yazıp yazamayacağınız hakkında tüm bilgileri Vergiden Düşülecek Giderler Nelerdir? 2026 Güncel Bilgiler ve Tam Rehber yazımızı okuyarak ulaşabilirsiniz.

Yeni Nesil Mimarlık: Sanal Ofis ve Freelance Çalışma

Her mimarın 200 metrekarelik, yüksek tavanlı, şık bir ofisi olmak zorunda değildir. Günümüz ekosisteminde “Dijital Göçebe Mimar” kavramı yaygınlaşmıştır.

• Home Ofis Mimar Olur mu? Evet, olur. Vergi dairesi açısından evinizin bir odasını ofis göstermenizde sakınca yoktur. Kira stopaj avantajı sağlar.
• Sanal Ofis Uygun mu? Evet. Yasal tebligat adresi olarak sanal ofis kullanabilir, toplantılarınızı bu ofislerin toplantı odalarında yapabilirsiniz. Mimarlar Odası, tescil için fiziksel bir adres beyanını (sanal ofis sözleşmesi dahil) genellikle kabul etmektedir, ancak bağlı bulunduğunuz şubenin güncel mevzuatını teyit etmekte fayda vardır.

Mimarlık Şirket Kurulumunda Sık Sorulan Sorular

Mimarım ama aynı zamanda inşaat malzemesi de satmak istiyorum. Ne yapmalıyım?

Eğer sadece proje çizip danışmanlık yapacaksanız “Serbest Meslek” statüsü yeterlidir. Ancak işin içine tuğla, parke, seramik alım-satımı girerse, bu “Ticari Faaliyet”tir. Bu durumda ya işletme defterine geçmeniz ya da Limited Şirket kurmanız gerekir. SMM makbuzu ile mal satışı yapılamaz.

Başka bir mimarlık ofisinde sigortalıyken kendi şirketimi kurabilir miyim?

Evet, kurabilirsiniz. Bir ofiste SGK’lı (4A) çalışırken, mesai saatleri dışında kendi projeleriniz için şahıs şirketi kurup fatura/makbuz kesebilirsiniz. Bu durumda (işverenin ödediği prim devam ettiği sürece) Bağ-Kur primi ödemezsiniz, bu da büyük bir avantajdır.

TMMOB Mimarlar Odası aidatlarını gider yazabilir miyim?

Kesinlikle. Mesleki faaliyetin devamı için zorunlu olan oda kayıt ücretleri ve yıllık aidatlar, ödendiği tarihte gider olarak vergiden düşülebilir.